مهارت های تفکر موثر مهارت‌هاي تفكر خلاق

ما چند نوع تفکر کاربردی داریم؟

mechanical
نوشته شده توسط سید محمد جواد قریشی

ما چند نوع تفکر کاربردی داریم؟

سه نوع تفکر کاربردی داریم
• حل مسئله
• تصمیم گیری
• تفکر خلاق

یک مدیر، رهبر و یا حتی خود ما باید بتوانیم از پس چالش‌های پیش روی‌مان بربیایم به همین علت باید یاد بگیریم که با بهتر فکر کردن بتوانیم این کار را انجام بدهیم.
تفکر و تصمیم‌گیری روندی نیست که در انتها به یک جواب صد درصد درست و واضح برسیم.
بلکه یادگیری شیوه‌های تفکر به ما کمک می‌کنند تا بهتر از پس این سه نوع تفکربر بیایم
حداقل میدانیم که شیوه تفکری را دنبال می‌کنیم که متخصصان این حوزه آن راتأیید کرده‌اند
بیایید با هم دیگر صادق باشیم تفکر سخت است به همین خاطر اغلب افراد از آن فرارمی‌کنند
اما می‌تواند لذت بخش هم باشد، زمانی که به این فنون مسلط می‌شوید می‌بینیدچقدر بهتر از پس چالش‌های بر میاید
و این زمانی است که شیرینی این مهارت را در دل خود احساس می‌کنید.

امروز دیگر مردم پول بابت فکر و ایده‌ی شما می‌دهند، کارهای تکراری و ثابت وشغل‌هایی که روند مشخصی دارند به نرم افزارها و ماشین‌ها سپرده می‌شوند. اغلبانسان‌ها هم توانایی انجام این کارها را دارند
البته عده زیادی ادعا می‌کنند که ما خیلی فکر می‌کنیم اما باید بگویم دنیا به فکرها به ایده‌های درست پول می‌دهد که کمتر کسی درست فکر می‌کند.
به عبارت ساده‌تر کسی که بتواند درست فکر کند می‌تواند نان ایده و فکرش رو بخورد، که البته کار بسیار پرزحمت و پرارزشی است.

تفاوت مغز و ذهن در چیست؟

مغز ما مثل گوشی موبایل، سیستم‌ها مدارها و حافظه است و ذهن ما مثل برنامه‌هایی که روی این گوشی نصب شده است
پس خیلی مهم است که ما روی گوشی خودمان چه برنامه‌هایی نصب می‌کنیم
شما در طول روز در هر شغل و در هر زمینه کاری که باشید به طور مداوم از اطلاعات خود برای حل مسئله و تصمیم گیری استفاده می‌کنید.
به عنوان مثال یک قاضی به دنبال یک قضاوت صحیح است یا مکانیکی که قصد دارد یک ماشین را تعمیر کند یا مهندسی که یک دستگاه تصفیه را ساخته است خانم خانه داری که غذا برای خانواده‌اش درست می‌کند و …
همه‌ی افراد بالا به دنبال این هستند که یک مسئله‌ای را حل کنند یا بین چند گزینه تصمیم گیری کنند.
از طرفی میزان اطلاعاتی که داریم بر روی نحوه حل مسئله و تصمیم گیری ما اثر دارد.

به عنوان مثال آقایی هر دفعه که خانمش قصد مسافرت با هواپیما دارد به او می‌گوید که برو آماده بشو و وسایلت را جمع کن. وسایلت آماده هستند چمدان را بستی پاسپورت و شناسنامه را برداشتی.
خانم از این که شوهرش به او می‌گوید چه کار بکن یا چه کار نکن عصبانی و ناراحت می‌شود
البته حق هم دارد هیچ کسی دوست ندارد که امر و نهی شخص دیگری را بشنود
اما اگر با شوهر این خانم صحبت کنیم می‌گوید تا به حال بیش از هشت بار پیش آمده که به دلیل آماده نبودن وسایل و چمدانش از پرواز جا مانده و هزینه این جا ماندن را من باید بپردازم
خب حالا حق را به شوهر این خانم می‌دهیم
چیزی که در این جا اتفاق افتاد این بود که ما عملاً کمی اطلاعات بیشتری از قضیه دریافت کردیم

 

مقاله ذهن عمیق چیست را مطالعه کنید 

چرا مغز ما مثل یک هواپیما است؟

مغز ما مثل هواپیمایی است که فقط با آن تا سر کوچه می‌رویم نان می‌خریم و برمی‌گردیم
مغز ما توانایی خیلی زیادی دارد به اندازه‌ای که حتی ابر کامپیوترها هم قدرت رقابت با آن را ندارند، اما ما مقدار بسیار کمی از آن را استفاده می‌کنیم
شاید برایتان جالب باشد که ما تقریباً توان تولید میلیون‌ها ایده و فکر را داریم
جمله‌ای در مورد استفاده از مغز وجود دارد
یا از آن استفاده کن یا از دستش بده
ما روزانه حدود ۴۰۰ سلول مغزمان را از دست می‌دهیم جای نگرانی وجود ندارد اگر که از آن استفاده کنیم و تا می‌توانیم درست از آن کار بکشیم

airplane

 

آیا حل مسئله و تصمیم گیری علم دقیقی است؟

 

حل مسئله و تصمیم گیری علم دقیقی نیست یعنی ممکن است ۱+۱ مساوری دو نشود.
و شاید شما نتوانید همه‌ی جزئیات مربوط به یک کار را تجزیه و تحلیل کنید به عنوان مثال شاید شما نتوانید راه‌اندازی یک کارخانه تولید کودهای شیمیایی را تمام و کمال تجزیه تحلیل کنید که از چه بخش‌هایی تشکیل شده چه نکاتی را باید مد نظر قرار بدهم
اما به شما کمک می‌کند به بهترین شکل ممکن به جواب نزدیک شوید

 

computer

مقاله چه کسی صاحب قناری است را مطالعه کنید.

تفکر ما چند کارکرد اصلی دارد؟

 

تفکر ما سه کارکرد اصلی دارد
تجزیه و تحلیل
ترکیب
ارزشیابی

کیفیت فکر ما را این سه عامل مشخص میکند هر چقدر در هر کدام از این زمینه ها بیشتر تمرین کنیم در نهایت میتوانیم تفکر بهتری را تجربه کنیم

تجزیه چیست؟

تحلیل گام به گام و منطقی یک مسئله
در این قسمت سعی می‌کنیم مسئله را به عوامل تشکیل دهنده آن تقسیم کنیم
که این خود به دو روش قیاس و یا استقرا انجام می‌شود
قیاس یعنی چه؟
قیاس یعنی از جز به کل برسیم
مثلاً هر کفتری پرنده است، ما کفتری که خزنده باشد نداریم
ما از کفتر که یک جز کوچک از مجموعه پرندگان است به کل مجموعه که پرندگان هستند می‌رسیم
یا این عبارت را تکمیل کنید
———– کاکل به سر
جواب کدام است ؟ کفتر گاو سیب لیوان
قطعاً شما از کاکل به سر فقط می‌توانید عبارت کفتر را متوجه بشوید.
شما این جا از یک جز عبارت به کل یک عبارت رسیدید
یا اگر کارمندان شما رفتار بدی در فروش با مشتری دارند می‌توانید به کم شدن میزان فروش شرکت برسید.
یا از کلمه اجر می‌شود به کلمه دیوار و از کلمه دیوار می‌شود به کلمه ساختمان یا خانه رسید.
پس اجر جزئی از ساختمان ( کل) است

 

استقرا یعنی چه؟

استقرا یعنی از کل به جز برسیم
مثال غذای مورد علاقه تان را تصور کنید از چه موادی تشکلیل شده است؟ هر چیزی که در جواب می گویید ، بیان گر این موضوع است که شما از یک کل ( غذا ) به جز ( مواد تشکیل دهنده ) رسیدید

بدن انسان( کل) را در نظر بگیرید بدن انسان شامل ( جزء) سیستم هضم غذا سیستم های بینایی پوست رگ های خونی مغز و … است
یک رستوران به عنوان یک کل از چه اجزایی تشکیل شده است؟
۱) آشپزها
۲) کارگران ساده
۳) پیک های موتوری
۴) تامین کنندگان مواد اولیه
۵) صندوق دار
۶) سالن و صندلی ها
۷) نحوه برخورد با مشتریان/ فرهنگ کاری و…
۸) مشتریان
۹) و…

 

اقدامک

یک مهندس خوب چه ویژگی هایی دارد؟
تصور کنید قصد دارید تا گیتار یادبگیرید به چیزهایی باید توجه داشته باشید؟

 

مقاله pmi یعنی چی را مطالعه کنید

ترکیب چیست؟

ترکیب
برعکس عمل تجزیه را ترکیب میگوییم
که با کنار هم گذاشتن چیزهای دیگر کنار هم به وجود میاید تخیل و تجسم سازی به قدرت ترکیب ما کمک می‌کند
با استفاده از تخیل خودمان می‌توانیم فرایندها را ببینیم یا می‌توانیم وارد جزئیات یک کار شوید
تخیل به ما کمک می‌کند تا چیزهایی را ببینیم که در حالت معمولی قابل مشاهده نیست شما می‌توانید تصور کنید که درون خاک را می‌بینید لوله‌ها کابل‌ها را می‌بینید و حتی می‌توانید بیشتر وارد جزئیات شوید و نحوه حرکت گاز یا آب درون لوله را تصور کنید
به یک ماشین نگاه کنید تصور کنید درهایش از یک دیگر باز می‌شوند چرخ‌هایش شیشه‌هایش همه چیز به ترتیب شروع به جدا شدن می‌کند
اگر چنین کاری را در دنیای واقعی بخواهیم انجام بدهیم با محدودیت‌های بسیار زیادی روبرو هستیم اما
بله با مغزمان می‌توانیم به عمق اجسام وارد شویم و کارهایی را انجام بدهیم که در دنیای واقعی نمی‌شود

خب بیایید کمی قدرت تخیل خودمان را بالا ببریم
فیلی را تصور کنید که به زبان فارسی صحبت می‌کنید به دفتر کار شما آمده تا به شما دستگاه آبسرد کن بفروشد به شما چه می‌گوید چه لباسی بر تن دارد
تصور کنید آدمی را که می‌تواند بدون خستگی بیست و چهار ساعته و سریع بدود
این آدم چطور می‌خوابد چطور به نظافت شخصی خود می‌رسد چطور مطالعه می‌کند
تصور کنید گاوهایی که علف می‌خورند و شیر زعفرانی می‌دهند
اگر پسته بخورند شیرشان چه طعمی می‌گیرد چه فرقی در ظاهر با بقیه گاوها دارند
تصور کنید ساختمان‌های فلزی را می‌بینید ناگهان گرسنه‌تان می‌شود یکی از انها را برمی‌دارید و می‌خورید
طعم شکلاتیان را زیر دندانتان حس کنید
تصور کنید آدامسی که می‌خورید می‌تواند صحبت کند به شما چه می‌گوید

 

ارزشیابی چیست؟

تعیین معیار برای سنجش میزان موفقیت، ارزش گذاری یا ارزیابی عملکرد را ارزشیابی میگویند
ارزش‌ها فرد به فرد متفاوت می‌باشند
در زیر تعدادی از ارزش‌ها را آورده ایم به ارزش‌های زیر نگاه کنید
صداقت، مهارت، شجاعت، یکپارچگی، چالش پذیری، رشد این‌ها ارزش‌های فردی هستند
و از طرفی ارزش‌های: کم مصرفی، کارایی، سرعت، اقتصادی بودن، مشتری پستند بودن و کیفیت ارزش‌هایی هستند که در کسب و کار یا تولید یک محصول مهم هستند
همه‌ی ارزش‌ها خوب هستند اما یک موضوع بسیار مهم این است ممکن است ارزشی که برای شما مهم است برای کسی دیگر مهم نباشد به عنوان مثال شاید صداقت برای شخصی یک ارزش اساسی باشد
در در حالی که برای شخصی دیگر رشد و پیشرفت مهم باشد و به هیچ وجه برای صداقت ارزشی قائل نباشد
اگر به این دو پیشنهاد بدهند که اگر در این مورد دروغ بگویی به موقعیت خوبی می‌رسی
شخص اولی که صداقت برایش مهم است می‌گوید حاضرم اخراج به شم ولی دروغ نگوییم ولی فرد دوم می‌گوید اشکالی ندارد حالا یک بار دروغ میگویم ولی بعد از آن به موقعیت خوبی می‌رسم
اگر بخواهم به شکل ساده یا خلاصه بگوییم
معیارهایی در ذهن ما وجود دارد که به وسیله آن محیط پیرامون خود را می‌سنجیم اگر مطابق با معیارهای ما بود میگوییم خوب است اگر نبود میگوییم بد است و آن را کنار می‌گذاریم.

 

اقدامک

فهرستی از ارزش‌های اصلی خود در زمینه‌های کار زندگی روابط و … تهیه کنید.
مشخص کنید کدام ارزش بیشترین تأثیر را بر روی آینده شما دارد.
آیا ارزش‌های شما از درون شما شکل می‌گیرند یا این که توسط جو و شرایط محیط چنین ارزش‌هایی را انتخاب کرده‌اید؟

درباره نویسنده

سید محمد جواد قریشی

من سید محمد جواد قریشی هستم، مدرس مهارت های تفکرخلاق و قصد دارم تا در این وبسایت مطالب کاربردی در این زمینه را با شما به اشتراک بگذارم.

درج دیدگاه